woensdag 11 februari 2015

Europese Kitsch

Wat is het toch leuk om ergens binnen te gaan en verstomd te staan van verbazing!

In Chicago vind je nog van die plekken.

Je duwt een stevige zwarte deur open, benieuwd wat er achter schuilt. De muffe geur komt je tegemoet, vermengd met poetsmiddel en sterke parfums. Je ogen moeten even wennen aan de donkere ruimte.
Een mislukte Michelangelo verwelkomt je. Kleine stappen, vol vertwijfeling, zet je over het gescheurde tapijt. De houten latten aan de muren doen je afvragen of je in het tijdperk van je grootouders bent beland. Dan hoor je achtergrondmuziek. Die doet je nog wat dieper terug in de tijd graven, die van je overgrootouders. Maar op hun verhalen over ‘hoe het vroeger was’ kan je geheugen geen beroep doen. Dan maar die paar hersencellen activeren die wat hebben opgevangen uit de geschiedenisles. Zitten we in het interbellum? Of nog eerder?

Het hier en nu springt terug op de voorgrond. Je neemt je telefoon, opent google, geeft de naam van je locatie in en al je vragen worden beantwoord.



De Aragon Ballroom



Met mijn vrijwilligersT-shirt in de hand, begeleid door een sterke wc-eend geur, betreed ik de statige trap naar de eerste verdieping. Wat schuilt daar?
Verrassing!
Sta ik in een sprookje? Een knalblauwe hemel vol twinkelende sterren en een geschilderde maan kijken me van boven aan. Links en rechts Moorse huizen met echte balkons. Ik lijk wel op het midden van een dorpsplein te staan. Het is er verlaten en stil.

En dan springt het hier en nu weer op de voorgrond. Beerhoptacular T-shirt aandoen, kijken in welk huisje ik bier mag schenken, lachen omdat het bier is op basis van kombuchathee, gerust zijn omdat ik over thee meer kan vertellen dan over bier. Vervolgens mijn telefoon nemen, feestzaal Aragon opzoeken en mijn vragen beantwoord zien op het kleine scherm. De feestzaal werd geopend in 1926 en stelt een Spaans dorp voor waar je op het marktplein geniet van een optreden, onder de sterrenhemel.

Vervolgens stromen duizenden bezoekers binnen die ik uren aan een stuk vertel over de kombucha die in het bier zit dat ze degusteren. En dat in een kitscherig Spaans dorp in Chicago.




Een paar maanden later…


Music Box Theatre


Al babbelend duw ik de deur open met mijn ene hand. Mijn andere hand is druk bezig met het afnemen van mijn berenmuts, mijn wanten niet te laten vallen en ook nog de rits van mijn jas zo snel mogelijk naar beneden te krijgen. Het is binnen dertig graden warmer dan buiten. En daar staan we dan, in de hal, naast een toog waar je een filmticket kan kopen en popcorn. Mijn gedachten vliegen duizenden kilometers oostelijk, en dan zuidelijk. Richting down underer. Nieuw-Zeeland dus (want dat ligt under ‘down under’). Deze hal lijkt wel op een cinemazaal in Christchurch waar ik verschillende keren genoot van een filmpje, samen met tien andere mensen. Tien? Ja hoor, twee rijen met vijf cinemastoelen. Dat was het. En daar was ook popcorn? Ja! Eventueel met een glaasje wijn.
Vooraleer mijn gedachten te ver afdwalen, lopen we over het gescheurde, rode tapijt naar de filmzaal.
En dan?
Verrassing!
Een gigantische filmzaal, vol oude zeteltjes. Een rood doek voor het filmscherm. Een blauw plafond vol lichtjes. ‘Alweer een voorstelling van de blote hemel?’ Links en rechts pilaren en vooraan een mislukte Michelangelo? Of niet? Het zou ook mijn verbeelding kunnen zijn. ‘Spelen ze nu de Foxtrot?’
We vragen ons af in welk jaartal we beland zijn. ‘De jaren ’50, de jaren ‘40?’

Een paar seconden stilte. Even lijkt het of we echt nadachten over het jaartal. Tot het hier en nu weer op de voorgrond treedt. Ik neem mijn telefoon en zoek de geschiedenis van de Music Box Theatre op. We zijn 1929 en we zitten in een Italiaanse palazzo, onder een blote sterrenhemel om zo dadelijk naar een spektakel te kijken.

Er komen nog een paar mensen binnen. Tien in totaal. ‘Twee rijen van vijf zou volstaan hebben,’ dacht ik nog. We kijken naar een Belgische film, op een Italiaans dorpsplein in ijskoud Chicago.




Een week later….

Green Mill


Fonkelende lichtjes op een groene achtergrond maken ons nieuwsgierig naar wat er binnen schuilt. De ramen zijn donker getint en geven niks prijs. Met onze sneeuwlaarzen aan stappen we deze jazz & cocktailbar binnen. Onze leeftijd wordt gecontroleerd en we krijgen uitdrukkelijke instructies mee over hoe ons te gedragen. Sneeuwlaarzen vormen gelukkig geen probleem.
Ik wandel langs de goudkleurige toog en voel in de warme lucht duizenden verhalen hangen.
En dan?
Dan begin ik stilletjes te dansen. Een blinde pianist met zonnebril is een erg happy song aan het brengen. Ik dans naar een groene, stoffen zetel. Ik doe mijn jas alvast uit (alweer dertig graden verschil met buiten). Ik ga niet zitten, maar neem mijn telefoon en trek foto’s. Foto’s van de verrassing daarbinnen. Daarna ga ik zitten en open google op mijn telefoon. Mijn vragen worden beantwoord. Green Mill werd in 1907 geopend en doet de Franse Moulin Rouge na, maar dan in het groen. Charlie Chaplin kwam hier regelmatig iets drinken na zijn studio-opnames. Daarna zwaaide de bende van Al Capone de plak. Er zou zelfs een ondergrondse tunnel zijn naar de Aragon Ballroom om whisky te transporteren tijdens de alcoholdrooglegging.
Het volk stroomt binnen. Van jong tot oud, van fleecetrui tot driedelig pak, van sneeuwbotten tot gelakte schoenen (‘die kunnen alleen maar met een taxi gekomen zijn!’). De vierdelige band begint aan een jazzsessie. Ze lijken wel elk hun eigen lied te schrijven. Ik sluit mijn ogen en dans. Ik dans op de pianolijn, spring over naar de contrabas, probeer de gitaar uit en eindig met de drummer. Allemaal in mijn hoofd natuurlijk, want dansen hoort niet tot de toegelaten regels. Ik merk dat er samenhang is en dat de muziek wonderlijk mooi is, daar in die Franse Moulin Vert.
Eén mysterie wordt die avond niet opgelost. Wat deed de blinde pianist elk uur gedurende twintig minuten op het toilet, terwijl zijn compagnon naast het kitscherige Venusbeeld de toiletdeur bewaakt, vermomd als Indiaan?




Er zijn ongetwijfeld nog verrassingen in Chicago!
Ik laat het je weten, als ik naar een spektakel kijk vanop een Portugees dorpsplein, in een Hongaars kasteel of buiten aan een Scandinavische blokhut.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen

Ik kijk uit naar je reactie